NUÔI CON BẰNG SỮA MẸ

Tại sao phải nuôi con bằng sữa mẹ:

Ở loài người, sữa mẹ là thức ăn lý tưởng nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ.

Sữa mẹ giúp hệ thống đường ruột và tế bào não của trẻ trưởng thành. Các chất diệt khuẩn như lactoferrine, bạch cầu…. giúp trẻ tăng sức đề kháng. IgA trong sữa mẹ còn phòng tránh nhiều bệnh dị ứng cho trẻ như chàm, suyễn …

Về phía mẹ, cho con bú mẹ giúp tử cung co hồi tốt, mẹ chậm có kinh, nhanh chóng lấy lại vóc dáng sau sinh

Khi nào bắt đầu cho con bú?

Việc cho trẻ bú mẹ nên bắt đầu trong vài giờ đầu tiên sau khi sinh, bằng cách để trẻ nằm nghỉ da kề da trên ngực mẹ. Trong thời gian này, hầu hết trẻ sơ sinh đều tỉnh táo và thích bú mẹ. Tuy nhiên, nếu trẻ không thể bú trong khoảng thời gian này thì cũng không phải là dấu hiệu đáng lo.

Trong một số tình huống, trẻ sơ sinh hoặc mẹ phải tách nhau trong vài giờ hoặc thậm chí vài ngày sau khi sinh. Trong thời gian này, mẹ vẫn nên hút sữa và trữ sữa cho trẻ. Nên bắt đầu càng sớm càng tốt, tối ưu là trong vòng 6 giờ đầu tiên sau khi sinh.

Vài ngày đầu sau khi sinh, mẹ tiết ra một lượng nhỏ sữa đặc, màu vàng nhạt gọi là sữa non. Sữa non rất giàu chất dinh dưỡng và cung cấp tất cả lượng calo cần thiết cho em bé trong những ngày đầu tiên.

Nhiều phụ nữ lo lắng trẻ không bú đủ sữa ngay sau khi sinh vì mẹ chỉ tiết ra một lượng nhỏ sữa non. Thực tế, trẻ mới sinh đã dự trữ sẵn một lượng chất lỏng và đường đủ để sử dụng cho đến khi mẹ có nhiều sữa hơn.

Sau vài ngày, nếu tiếp tục nuôi con bằng sữa mẹ thì một lượng sữa lớn hơn sẽ được sản xuất trong vòng 2 – 3 ngày. Trẻ sơ sinh thường giảm cân trong những ngày đầu đời và dần dần lấy lại trọng lượng trong 2 tuần tiếp theo.

Tư thế cho bú khi nuôi con bằng sữa mẹ

Có nhiều tư thế cho bú khi nuôi con bằng sữa mẹ. Tuy nhiên, tư thế tốt nhất là khi mẹ cảm thấy thoải mái và trẻ sơ sinh có thể ngậm, bú, nuốt dễ dàng. Dù là tư thế nào thì cũng cần đảm bảo trẻ không phải quay đầu để bú và mũi phải thẳng hàng với núm vú của mẹ.

Tư thế bế bé với cánh tay thuận (tư thế ôm nôi): Đây có thể là tư thế bú mẹ phổ biến nhất và rất phù hợp cho những lần đầu mẹ và bé bắt đầu tập bú. Tuy nhiên, đối với các mẹ sanh mổ có thể sẽ không thoải mái lắm vì em bé nằm ngang bụng mẹ gần với vết mổ.

Đối với tư thế này, mẹ ngồi tư thế thẳng lưng trên ghế có tựa lưng, hoặc ngồi trên giường tựa lưng vào tường. Cần lót thêm đệm hoặc gối để mẹ được thoải mái nhất.
Cho bé bú bên bầu ngực nào thì dùng tay cùng phía với bầu ngực đó để đỡ bé (Ví dụ: bú bầu ngực bên phải thì dùng tay phải để ôm và nâng đỡ người bé)
Khuỷu tay nâng đỡ đầu, cẳng tay ôm dọc thân người trẻ.
Thân người bé hướng vào người mẹ, bụng bé chạm bụng mẹ.
Mẹ nên tránh các lỗi sau: ngồi không thoải mái, không ôm trẻ sát vào lòng và để cổ trẻ bị vẹo. Không đỡ toàn thân trẻ.
Tư thế bế bé với cánh tay thuận

Tư thế nằm nghiêng Đây là một tư thế phù hợp với các mẹ sanh mổ hoặc các mẹ sanh khó hay trong trường hợp cho bé bú vào ban đêm.

Mẹ nằm nghiêng 1 bên và đặt bé ngay bên cạnh.
Em bé nằm nghiêng hướng về mẹ, bụng bé chạm bụng mẹ, sao cho tai – vai – hông bé phải nằm thẳng hàng.
Mẹ có thể dùng gối để tựa đầu, tựa lưng và kẹp giữa 2 gối sao cho thoải mái nhất. Lưu ý gối tựa đầu của mẹ phải đảm bảo không được quá gần đầu hay mặt bé. Mẹ dùng 1 tay để chặn gối lại để gối ko chạm vào bé.
Tay còn lại mẹ dùng hỗ trợ bé nằm đúng tư thế và nâng đỡ bầu vú để bé dễ dàng ngậm bắt vú.

Cuộn khăn hoặc mền lót phía lưng bé để hỗ trợ bé nằm nghiêng bú được dễ dàng. Lưu ý cần lấy khăn/mền ra khỏi khi bé đã bú xong.

Tư thế nằm nghiêng

Tư thế nằm nửa ngồi

Đây còn gọi là tư thế thư giãn hay tư thế bú sinh học. Với tư thế này mẹ có thể ngả người thoải mái trên ghế sô pha hoặc trên giường.

Mẹ nằm trên gối cao hoặc ghế có tựa lưng ra sau, với tư thế nửa nằm – nửa ngồi.
Đặt bé đối diện trên người mẹ, đầu bé nằm giữa 2 bầu vú mẹ.
Theo bản năng bé sẽ tự tìm đến vú mẹ, trong quá trình đó mẹ có thể hỗ trợ phần đầu và vai để bé tìm ngậm bắt vú nhưng không ép bé vào tư thế sẽ khiến bé không thoải mái hợp tác.
Tư thế nằm nửa ngồi
1. Cách trẻ ngậm núm vú
Bước 1: Đưa môi bé vào gần núm vú mẹ, bé sẽ phản ứng lại bằng cách mở rộng miệng và đẩy lưỡi ra.

Bước 2: Mẹ dùng tay nâng vú, giữ vú để núm vú thẳng ra hay hơi nâng lên một chút.

Bước 3: Mẹ đưa bé lại gần mình hơn, giúp bé nhận biết vú, ngậm được núm vú và càng nhiều quầng vú càng tốt.

cách trẻ ngậm núm vú
1. Tần suất và thời gian cho con bú
Phụ nữ được khuyến khích cố gắng cho con bú ngay khi trẻ bắt đầu có dấu hiệu đói. Các dấu hiệu ban đầu của cơn đói bao gồm: Thức giấc, tìm kiếm vú mẹ hoặc mút tay, môi và lưỡi. Hầu hết trẻ sơ sinh không khóc nếu như chưa thực sự đói, vì vậy mẹ không nên chờ đợi đến khi bé khóc mới cho bú.

Khoảng thời gian mỗi cữ cho con bú trong bao lâu là khác nhau, đặc biệt là trong vài tuần đầu tiên sau sinh. Một số trẻ sơ sinh chỉ cần 5 phút, trong khi những bé khác cần 20 phút hoặc hơn. Hầu hết các chuyên gia đều khuyến cáo mẹ nên cho con bú trong bao lâu tùy thích theo sự chủ động của trẻ.
1. Trẻ bú bao nhiêu thì đủ?
Nhiều bậc phụ huynh lo lắng con mình không bú đủ sữa vì không thể biết được lượng sữa mẹ mà trẻ đã tiêu thụ. Sau đây là một vài cách cha mẹ có thể sử dụng để ước tính xem trẻ có bú đủ sữa mẹ hay không:
- Theo dõi tã
Ghi chép số lượng tã ướt và bẩn mỗi ngày, nhất là trong 1 – 2 tuần đầu tiên. Thông thường, vào ngày thứ 4 – 5 sau khi sinh, trẻ sơ sinh phải có ít nhất 6 tã ướt/ ngày với nước tiểu trong hoặc vàng nhạt. Ít hơn 6 tã ướt, hoặc nước tiểu màu vàng sẫm hoặc màu da cam là dấu hiệu cho thấy trẻ bú không đủ, cần báo cho bác sĩ biết.